dinsdag 26 november 2013

Een les wereldoriëntatie

Hoe gaan we een les wereldoriëntatie geven? Hoe beginnen we hieraan?

Stappenplan:
1. Lesonderwerp bepalen
2. Brainstormen over het onderwerp
3. Doelen formuleren
4. Inhouden bepalen
5. Lesfasen uitwerken
6. Voorbereiding uitschrijven
7. Uitvoeren

Een les wereldoriëntatie maak je dus best aan de hand van dit stappenplan en niet anders!

Ook belangrijk is dat binnen een les wereldoriëntatie meerdere bestaansdimensies aan bod komen.
Bestaansdimensies:
- Mens en levensonderhoud
= Hoe voorzien we in ons levensonderhoud?
- Mens en zingeving
= Hoe geven we zin aan ons bestaan? Waarom doen we wat we doen?
- Mens en het muzische
= Hoe geven we uiting aan en genieten we van ons verlangen naar originele expressie en harmonie?
- Mens en medemens
= Hoe gaan we om met onszelf en met anderen?
- Mens en samenleving
= Hoe passen we ons in in het grotere samenlevingsnetwerk? hoe gaan we om met regels, macht en gezag?
- Mens en techniek
= Hoe zetten we de materie naar onze hand om onze behoeften te voldoen en onze beperktheden op te heffen?
- Mens en natuur
= Hoe gaan we om met de natuur en hoe worden we erdoor beïnvloed? hoe zit de natuur rondom ons in elkaar?
- Mens en tijd
= Hoe gaan we om met de tijd? hoe is het heden geworden zoals het nu is? Naar welke toekomst evolueren we?
- Mens en ruimte
= Hoe gaan we om met de ruimte? Hoe is onze leefruimte opgebouwd? Waar doen zich fenomenen voor en waarom daar?

Visie op wereldoriëtatie

Waaraan moet een goede les wereldoriëntatie voldoen? Wat moeten leerkrachten doen om de doelen en eindtermen in het leerplan te bereiken?

1. Basisvaardigheden en basisinzichten
= De leerlingen moeten een basis creëren waarop ze later kunnen verder bouwen.
2. Multiperspectiviteit
= Kinderen moeten naar de werkelijkheid leren kijken vanuit verschillende invalshoeken, met diverse brillen zeg maar, én met oog voor de onderlinge samenhang ervan.
3. Thematisch
= Werken met thema's en projecten die de werkelijkheid vanuit diverse bestaansdimensies belichten. Werkt dus niet maar aan één invalshoek!
4. Leerlingenactiviteit en leerlingeninitiatief
= Betrek de leerlingen voldoende bij elke les! Laat de leerlingen ontdekken, doen en verwoorden.
5. Werkelijkheidsnabij en concrete waarneming
= Breng de werkelijkheid in de klas en laat de kinderen de objecten/voorwerpen waarnemen. Kijken naar foto's is goed, maar werkelijkheidsnabij werken is NOG beter!
6. Variatie in werkvormen
= Durf eens iets uitproberen met je klas. Durf afstappen van het idee dat de leerkracht vooraan staat en les geeft aan de leerlingen. Dit kan ook buiten, in een hoekenwerk,...
7. Leefwereld en interessesporen
= Ga op zoek naar wat jouw leerlingen interessant vinden en waar ze mee bezig zijn. Zorg dat je lessen zoveel mogelijk aansluiten bij dit thema!
8. Leerlijnen
= Zorg dat er een rode draad loopt doorheen je lessen, zorg voor een samenhang. Het is ook belangrijk dat kinderen deze samenhang zien, zo onthouden ze de leerstof beter!
 
 

Wist je dat:

Techniek overal te vinden is?
In elk voorwerp en in elke les!
Als je goed nadenkt kan je in elk ding techniek vinden.
Met welke materialen, op welke wijze en waarom is het gemaakt?
Achter elke gedachte schuilt een stukje techniek!

Een ijsbeer eigenlijk geen kleur heeft?
De haren zijn doorschijnend en doordat er zoveel zijn lijkt een ijsbeer wit.
Leg maar eens heel veel doorschijnende plastieken mapjes op elkaar, na een tijdje krijg je ook een witte kleur.

Je enorm veel kan vinden rond het thema 'toilet'?
Hoe ziet een toilet eruit, hoe wordt het gemaakt, welke techniek zit hierachter, wat gebeurt er met onze uitwerpselen, hoe zit een toilet in elkaar?
Denk hier maar eens over na, je vindt meer dan je verwacht!

Je eetbare uitwerpselen zelf kan maken?
Aan de hand van peperkoek, gelei en een beetje sinaasappelsap, en kneden maar!
Je kan dit uitwerpsel in een eigen vorm kneden zodat het er net echt uitziet.
Mmm lekker...

Duurzame ontwikkeling

Het streven naar een duurzame samenleving krijgt steeds meer aandacht.
Over wat duurzame ontwikkeling precies betekent is het laatste woord nog niet gezegd!
Het gaat om een ontwikkeling die aansluit op de behoeften van de huidige generaties zonder de mogelijkheden van de toekomstige generaties in gevaar te brengen om in hun eigen behoeften te voorzien.
Duurzame ontwikkeling is een samenhang tussen milieu en maatschappij. Het milieu is nodig voor het evolueren van de maatschappij.

Duurzame ontwikkeling is een zaak voor iedereen! Daarom is er nood aan bewustwording en educatie (leren en opvoeding). Zowel op school als buiten school.
Educatie is dus fundamenteel in dit proces!

EDO, Educatie Duurzame Ontwikkeling.
Het gaat over het leren denken en werken aan een leefbare wereld, nu en in de toekomst, voor onszelf en voor anderen, hier en elders op de planeet.

EDO heeft 4 principes:
                       - het overbrengen van nieuwe kennis
                       - het bevorderen van systeemdenken
                       - aandacht voor waardeontwikkeling en emoties
                       - actiegerichtheid
 
Hoe ga jij werken aan een leefbare wereld? Hoe ga jij een duurzame samenleving ontwikkelen?
Hoe ga je zorgen voor:
 
Genoeg voor altijd en voor iedereen!
 

Evalueren

Evalueren, of met andere woorden: kijken waar de leerlingen staan in hun leerproces!
Op wat wordt er zoal geëvalueerd? Waarom doen we dit? Wanneer doen we dit? Maar vooral: wat zegt het rapport?

Er wordt geëvalueerd op de kennis, vaardigheden en attitudes van de leerlingen. Op deze manier kunnen we te weten komen waar de leerlingen staan in hun leerproces, waar ze nog moeilijkheden mee hebben en waar we ze dus extra moeten helpen.
Anders gezegd moeten we gaan remediëren. Blijven oefenen tot iedereen mee is.
Maar let op! We moeten als leraar zowel extra oefeningen aanbieden om bepaalde zaken te automatiseren of verder in te oefenen, als uitdagende oefeningen voor de andere leerlingen. Een goede balans vinden tussen ervoor zorgen dat iedereen mee kan en ervoor zorgen dat niemand zich verveelt is niet altijd even gemakkelijk!

Belangrijk hierbij: loskomen van het klassikaal onderwijs!
Durf mini klassikaal werken of help leerlingen individueel. Op deze manier help je diegene die moeilijkheden hebben en kan de rest ongestoord verder op eigen tempo.

Evalueren doen we CONSTANT! Aan het einde van een thema, aan het einde van een les, aan het einde van het schooljaar, maar ook tijdens de lessen!
Het is enorm belangrijk dat de leerkracht niet bij een toets ziet dat leerlingen niet mee zijn, maar tijdens de les! Zo wordt dit op tijd bijgewerkt en kunnen alle leerlingen een mooi cijfer halen.

Laat leerlingen in groep werken! Kinderen zijn gemaakt op te spelen, te praten en te bewegen. Op school mag dit niet en dit is moeilijk voor kinderen. Door ze in groep te laten werken kunnen ze de les toch tot een goed einde brengen en worden de vooropgestelde doelen nagestreefd.

Een leerkracht moet met alles rekening houden! Daarom is een rapport eerder een evaluatie voor de leerkracht dan voor de leerlingen. De leerkracht moet zien waar het is misgegaan, wat de fouten zijn en hoe deze fouten kunnen worden opgelost!
De leerkracht moet de leerlingen helpen en niet zomaar cijfers op de taken/toetsen geven. Ook belangrijk is dat leerkrachten geen pasklare antwoorden geven, maar vragen stellen (en blijven stellen) tot leerlingen zelf tot het antwoord komen.

Wanneer een leerling niet mee is wordt hij/zij al snel doorverwezen naar het buitengewoon onderwijs. Dit is niet hoe het hoort! Leerkrachten moeten kijken waar de moeilijkheden zitten en dit samen met de leerling bijwerken. Dit zal niet altijd even gemakkelijk zijn, maar op deze manier krijgt elke leerling een eerlijke kans om zich 'te bewijzen'.

Zoals je ziet, de taak van een leerkracht is niet min, maar ook van elke leerling wordt veel verwacht! Door op elkaar in te spelen kunnen we spreken over een 'krachtige leeromgeving'. Deze moet gecreëerd worden, maar nog veel belangrijker: behouden worden!

zondag 24 november 2013

Stage tweede leerjaar

De eerste stage in het tweede jaar lerarenopleiding, spannend!
Acht volle dagen les geven aan 22 leerlingen van het tweede leerjaar.
Ik heb hard moeten werken, moeilijkheden gehad en nog harder moeten werken. Het was enorm zwaar, maar ik heb het gehaald en daar ben ik best fier op!

De stap van 1PBLO naar 2PBLO is groot, heel groot! Na twee dagen les geven zag ik het niet meer zitten, het was te veel, vooral het maken en voorbereiden van de lessen begon door te wegen! Dankzij de steun van mijn ouders heb ik doorgezet en hiervoor ben ik ze enorm dankbaar!

Ik heb veel geleerd tijdens deze periode. Ik had een super klasje, maar werd ook enorm goed begeleid door mijn mentor. Ze heeft me tips en raad meegegeven en deze neem ik zeker mee naar mijn volgende stageperiodes.

'Verkeer' en 'Water' waren mijn thema's van wereldoriëntatie. Het waren hele leuke thema's waar je veel rond kon doen!

Wat mag je wel en niet doen op de bus, hoe fietsen we en hoe wandelen we veilig in groep. Dankzij de spannende verhalen van super pip kwamen de kinderen dit allemaal te weten. De laatste lessen zijn we dit ook buiten gaan uitproberen. De kinderen konden op deze manier zelf ontdekken, ervaren en doen. Ook de themahoek gaf ons veel informatie over verkeer. De kinderen hebben hier zelf bij geholpen door borden te maken en na elke les de korte samenvatting nog eens in puntjes op te schrijven. Zo werd de les nog eens herhaald en konden de kinderen altijd terugkijken naar de themahoek moesten ze iets vergeten zijn.


Eerste water, de rest komt later!
De leerlingen leerden dat niet iedereen in de wereld evenveel water heeft! Wij hebben het geluk dat het water gewoon uit onze kraan loopt, maar in sommige landen is dit niet het geval.
Mensen moeten soms uren wandelen tot ze een beekje of riviertje tegenkomen waar ze water kunnen nemen. Met een bak vol water op het hoofd lopen ze dan weer terug naar huis, ook dit liet ik de kinderen zelf ervaren. Kijk maar:

 
Het water in de beken en rivieren is natuurlijk niet altijd even proper, maar gelukkig wist juf Aline hoe we vuil water konden zuiveren. Aan de hand van een doorgeknipte fles, koffiefilters, watjes, zand en steentjes gingen we dit ook eens proberen. Het resultaat was verbluffend!


We deden ook een hoekenwerk rond het thema water, dit vonden de leerlingen heel leuk!

We hebben veel geleerd over verkeer en water de voorbije weken, ik ben al benieuwd wat het volgende thema gaat zijn! Jammer genoeg zijn de lessen die komen niet meer voor juf Aline bestemd!